Dat KAA UUU TEE schuldgevoel

Geplaatst op 22 november, 2010 

Quasi gevoelens

Volgens de geweldloze communicatie is jezelf schuldig voelen geen gevoel maar een zogenaamd quasi gevoel. Wat ermee bedoeld wordt is dat het meer zegt over hoe je een gebeurtenis en/of gevoelens daarbij interpreteert, dan over het gevoel zelf. Bij quasi gevoelens past ‘ik heb het idee dat…’ of ‘ik vind dat…’ of ‘ik denk dat…’.

Als jezelf schuldig voelen geen gevoel is maar een interpretatie, wat is dan het gevoel dat je in je lichaam voelt als je het idee hebt, vind dat, denkt dat, je ergens ‘schuldig’ aan bent?

Om te beginnen hou ik niet zo van dat ergens ‘schuldig’ aan zijn. Liever zeg ik dan bijvoorbeeld: iets gedaan hebben (of niet gedaan hebben) dat je betreurt en dat je graag anders had gedaan.

Gevoelens

Het gevoel hierbij kan bijvoorbeeld droefheid of verdriet zijn. Voorbeeld: je hebt knetterende ruzie gemaakt met je beste vriend of vriendin en je voelt je bedroefd dat je hem/haar niet zo respectvol hebt behandeld als je graag had gewild.

Een ander gevoel dat kan spelen is angst. Angst voor de consequenties of angst voor de straf. In het voorbeeld van die knetterende ruzie kun je bijvoorbeeld bang zijn om de vriendschap te verliezen.

Het venijn met angst voor straf is dat het niet zozeer anderen zijn die ons straffen (al kunnen we hun gedrag wel als staf ervaren), maar dat we vooral onszelf straffen. We straffen onszelf vaak onbewust door aan de lopende band over onszelf te oordelen, oordelen over wat we hebben gedaan (het was stom wat ik deed) of erger nog, oordelen over wie we zijn (ik ben stom dat ik dat deed).

Maar wat het gevoel ook is, droefheid, verdriet, angst, of een combinatie daarvan, de beleving van ergens ‘schuldig’ aan  zijn, vraagt om actie.

Het twaalf stappen programma

Het spirituele twaalf stappen programma kent hiervoor de stappen 8 en 9.

8. We maakten een lijst met de namen van allen die door ons schade en leed hadden ondervonden en verklaarden ons bereid om dit bij hen allen goed te maken.

9. Wij hebben waar het mogelijk was dit rechtstreeks weer met zulke mensen goedgemaakt,behalve wanneer dit hen of anderen zou kwetsen.

In het voorbeeld van die knetterende ruzie zou je die vriend of vriendin kunnen zeggen dat je jouw aandeel in de knetterende ruzie betreurt. Soms is het nodig een stap verder te gaan en expliciet te benoemen wat het precies is dat je gedaan of gezegd hebt wat je betreurt.

In bepaalde situaties volstaan woorden niet. Stel dat je tijdens die ruzie met je beste vriend of vriendin een wild armgebaar hebt gemaakt en daarbij de bril van je vriend of vriendin hebt beschadigd, dan is het nodig dat je ook de schade aan die bril vergoedt.

Wat nodig is om te doen, is eigen verantwoordelijkheid nemen voor jouw aandeel in wat er is gebeurd. Eigen verantwoordelijkheid nemen voor jouw aandeel maakt je vrij. Dat betekent niet dat je daarmee de vriendschap kunt behouden. Misschien dat je beste vriend of vriendin je verhaal aanhoort en alsnog besluit geen vriendschap meer te willen. Dat kan pijnlijk zijn. Maar eigen verantwoordelijkheid nemen doe je niet om de eventuele consequenties van wat er is gebeurd te controleren of te manipuleren, maar om jezelf vrij te maken. Over de uitkomst heb je geen controle.

Het helen van de emotionele wond

Aansluitend op de blogpost ‘Herinneringen en de emotionele wond’: het kan helend zijn voor de wond om te werken met de stappen 8 en 9 van het twaalf stappen programma.

Bijvoorbeeld de herinneringen aan, en emotionele wond van, die relatie die lang geleden niet is geworden wat je graag had gewild. Werken met de stappen betekent dat je op zoek gaat naar jouw aandeel in het mislukken van die relatie en dat je daar eigen verantwoordelijkheid voor neemt. Bijvoorbeeld door je ex-partner te vertellen over je zelfonderzoek en dat je jouw aandeel in het beëindigen van de relatie betreurt.

Het maakt je vrij. Niet van de ene op de andere dag maar je haalt de kracht weg van dat innerlijke deel dat er op uit is jezelf te straffen voor iets dat misschien 10 jaar, 20 jaar of nog langer geleden is gebeurd. Eigen verantwoordelijkheid nemen maakt vrij. Werken met de twaalf stappen maakt vrij.

KAA UUU TEE?

Als een schuldgevoel geen gevoel is maar een quasi gevoel, waarom voelt het dan zo KAA UUU TEE? Mijn oordeel over het gevoel heeft niets met het gevoel te maken, of het nou bedroefdheid is, verdriet, angst of iets anders. Mijn oordeel gaat uit naar de stem van de innerlijke criticus die zich zo heerlijk amuseert in situaties die ik in deze blog als voorbeeld noem. Situaties die ook maar een beetje ruiken naar ‘schuld’ zijn brandstof voor de innerlijke criticus. Je kunt van die innerlijke criticus meer last hebben dan van wat er feitelijk is gebeurd.

Bewaard onder Communicatie, Mening, Persoonlijk | 11 Comments

Tags: , , , , , , , ,

Herinneringen en de emotionele wond

Geplaatst op 18 november, 2010 

Soms heb ik tijdens het schrijven al in de gaten dat ik om de hete brij heen draai. Dan maak ik als het ware omtrekkende bewegingen om toch vooral maar niet te dicht in de buurt van het onderwerp te komen. Het resultaat is dan meestal een verhaal dat zo abstract is dat het niet landt.

Gisteren cirkelde ik als het ware vanuit vogelvlucht om het onderwerp ‘herinneringen’ heen en durfde niet te dicht in de buurt te komen. Ik schreef maar een dotje over dat je herinneringen kunt gebruiken om behoeften in het hier en nu te herkennen en erkennen. Ach, het zal wel maar dat doet geen mens.  Stel je voetbalcluppie doet het niet meer zo best en met heimwee kijk je terug naar die gloriejaren. Welke supporter zegt dan: ‘hé, ik heb heimwee naar het plezier dat ik toen in voetbal beleefde, laat ik eens kijken wat ik nu kan doen om voor mijn behoefte aan plezier te zorgen’.

Nee, waar ik het gisteren eigenlijk over wilde hebben zijn de herinneringen die een gevoelscocktail oproepen van melancholie en pijn. Je kent die cocktails vast wel, ze zijn te herkennen aan het filter dat ze ineens over je realiteit heen leggen. Alles wat er om je heen gebeurt komt ineens heel anders binnen.

Ik noem het de emotionele wond, de wond die is ontstaan door bijvoorbeeld het overlijden van een dierbare, het verlies van een baan of het beëindigen van een relatie. Wat je ook doet, zo’n wond blijft altijd een gevoelig plekje. Als het even aangeraakt wordt via een herinnering is het weer AUW!.

Kan zo’n wond genezen en helen? Het goede nieuws is ja, dat kan. Het minder goede nieuws is dat het misschien een heel leven duurt of zelfs meerdere levens. Rouwen is een kwaliteit die we in onze emotioneel disfunctionele maatschappij maar nauwelijks kennen. Heb je een dierbare verloren? Geen probleem hoor als je over één, hooguit twee dagen, maar weer aan het werk bent want het leven gaat gewoon door hoor.

Rouwen is een kunst geworden en wie die kunst een beetje emotioneel gezond beoefent, heeft doorgaans ook het gelukkigste leven. Rouwen is een proces en met processen weet je nooit hoelang ze duren. Telkens als je voelt dat de emotionele wond is geraakt en nog pijn doet, weet je dat er nog wat te rouwen valt.

Sommige culturen hebben rituelen om transities te eren (rouwen en vieren). De transitie van jongen naar man, van meisje naar vrouw, de geboorte van een kind, de sterfte van een dierbare. Wij hebben die rituelen al lang niet meer omdat we dat in onze door linker hersenhelften gedomineerde maatschappij maar flauwekul vinden en primitief. En de culturen die nog wel rituelen hebben om transities te eren op manieren die emotioneel gezond zijn, die noemen wij nota bene primitief.

Wat volgens Eckhart Tolle werkt, is om de pijn van de emotionele wond, of van het pijnlichaam zoals hij het noemt, waar te nemen zonder erover te oordelen. Elke keer als je dat doet, heelt de wond een stukje en neem je iets van de kracht weg van het pijnlichaam.

Sommige traditionele rituelen zijn gelukkig ook hier in het Westen nog beschikbaar. Zo heb ik anderhalf jaar geleden meegedaan aan een traditionele zweethut ceremonie. Het werkt, het helpt. Wat ook helpt, is je eigen rituelen bedenken. Ik schrijf bijvoorbeeld graag briefjes als ik aan het rouwen ben en die briefjes gaan heerlijk knisperend in de fik op de vuurkorf. Soms begraaf ik ze of breng ze naar zee, het ligt er maar aan waar ik voor in de stemming ben.

Bij één van de trainingen geweldloze communicatie werd rouwen het vieren van verlies genoemd. Het woord rouwen klinkt op zich al niet fijn, rouw klinkt als rauw. Maar vieren van verlies….  Ach, het doet de pijn niet verdwijnen maar het klinkt net iets luchtiger dan rouwen.

Bij sommige stammen is het aanbrengen van littekens onderdeel van het ritueel van volwassen worden of is het een vorm van lichaamsversiering. Van rouwen kun je dus best mooi worden 🙂

Bewaard onder Mening, Persoonlijk | 10 Comments

Tags: , , , , , , , ,

Leven in de gekte

Geplaatst op 12 november, 2010 

Lees de krant. Kijk naar het journaal.

Sta dan even één minuut stil bij de zingeving en betekenis van alles dat je hebt gezien en gehoord en vul dan in:  de zingeving en betekenis van dat alles is…..

Je zou er gek van kunnen worden als je te lang stil staat bij deze vraag, vandaar dat je maar één minuut bedenktijd krijgt 🙂

Het zit zo. De wereld is gek, knettergek. Midden in die gekte op zoek gaan naar de zingeving en betekenis ervan, is een symptoom van diezelfde gekte. Logische verklaringen proberen te bedenken voor wat geen mens zou mogen accepteren zoals hongersnood en oorlog, is een teken van diezelfde gekte.

Economische verklaringen verzinnen om uit te leggen dat het mogelijk is dat de één een paar miljoen of miljard heeft en de ander sterft van armoede, is een teken van diezelfde gekte. Politieke verklaringen verzinnen waarom het verstandig is om ergens oorlog te gaan voeren, is een teken van diezelfde gekte.

Ik hou ook van verklaringen, verklaringen in de vorm van zingeving en betekenis, want het helpt me te accepteren wat er gebeurt. Meestal is het nodig vanuit een veel groter en ruimer perspectief te kijken naar wat er gebeurt om die zingeving en betekenis te vinden.

Je kunt daar ook te ver in gaan en door middel van verklaringen alles net zo lang te kneden tot het onacceptabele acceptabel is geworden. Maar hoe lang we ook kneden: hongersnood en oorlog zijn nooit acceptabel. Wie het tegendeel beweert denkt en praat vanuit de gekte.

Bewaard onder Mening | 19 Comments

Tags: , ,

Claim je eigen macht

Geplaatst op 11 november, 2010 

Strategisch opgesteld bij de ingang van de supermarkt staat een rek met daarin een aantal kranten. Alleen als je naar binnen stapt met de bewuste intentie en het vurige verlangen om verschoond te blijven van allerlei bullshit, zie je één of meerdere krantenkoppen.

‘DE MACHTIGSTE MAN’ blèrde een krant. Onder de kop stond een foto van de Chinese president Hu Jintao die sinds een week machtiger is dan Obama en daarmee de machtigste man ter wereld is.

Ik kan niet zoveel met dat concept van machtigste man. Ik bedoel: is die man dan zo machtig dat hij voor wereldvrede heeft gezorgd, dat iedereen op deze planeet genoeg en gezond te eten en te drinken heeft, dat ons milieu ‘spic and span’ is? Zo machtig is hij dus ook weer niet.

Weet je hoe het zit met macht? Macht is wat we met bakken tegelijk weggeven aan anderen. Aan kerkleiders, aan politici, aan artsen, aan leraren, aan therapeuten en aan allerlei andere goeroes. Oh ja, en aan geld, we geven ook heel veel macht weg aan geld.

De machtigste man ter wereld is de man aan wie de meeste mensen hun eigen macht uit handen geven.

Machthebbers bestaan alleen omdat er zoveel machtgevers zijn. Als iedereen z’n eigen macht claimt, zijn er een dikke zes miljard Hu Jintao’s op aarde in plaats van maar eentje. Dat is niet alleen beter maar vooral ook veiliger.

Rage against the machine: take the power back

Bewaard onder Actualiteit, Mening, Muziek | 6 Comments

Tags:

Geldvrij samenleven

Geplaatst op 5 november, 2010 

Binnen een gezin bestaan geen geldstromen (zakgeld e.d. even buiten beschouwing gelaten) en toch barst het er van de activiteiten. Mijn partner heeft de was gedaan. Onbetaald. Mijn dochter heeft een mooie tekening voor me gemaakt. Onbetaald. Ik heb gekookt en afgewassen. Onbetaald.

Je zou een gezin als een micro samenleving kunnen zien. Een micro samenleving waar iedereen onbetaald zijn/haar bijdrage levert aan het geheel. En het werkt, het werkt omdat de mensen binnen die micro samenleving genoeg van elkaar houden en elkaar genoeg vertrouwen.

Als het werkt binnen een micro samenleving, dan kan het ook werken in een iets grotere samenleving zoals in een straat. En als het in een straat kan werken, kan het ook werken in een wijk, een stad, een regio, een provincie, een land, de wereld.  We hoeven alleen maar genoeg van elkaar te houden en elkaar genoeg te vertrouwen.

Liefde en vertrouwen zijn gratis. Net zoals alles wat je ermee tot stand kan brengen.

Bewaard onder Mening | 6 Comments

Tags: , ,

Het nieuwe geld: alles gratis

Geplaatst op 4 november, 2010 

Wat denk jij: is het denkbaar en haalbaar dat we in een wereld leven zonder geld, een wereld waar alles gratis is?

Alles gratis, dat klinkt als het sprookje van Luilekkerland van de gebroeders Grimm. Een wereld zonder geld lijkt op het eerste gezicht krankzinnig en het roept een heleboel vragen op zonder antwoorden.

De wereld met geld dan, hoe is het daarmee? Nou, die wereld is ook krankzinnig en de manier waarop we wereldwijd met geld omgaan, roept ook een heleboel vragen op zonder antwoorden.

Je voelt hem vast al aankomen….. Als beide werelden krankzinnig zijn, die met geld en die zonder geld, zullen we dan die wereld zonder geld eens een tijdje uitproberen?

Bewaard onder Mening | 9 Comments

Tags:

De ideale wereld

Geplaatst op 29 oktober, 2010 

Mijn beeld van de ideale wereld doet de wereld zoals die vandaag de dag is, geweld aan. Zo ideaal is ideaal dus niet.

Is de wereld op dit moment dan zo ideaal? Misschien wel want er is niks beters nu.

Bewaard onder Mening | 14 Comments

Tags:

Wat zit er verpakt onder de woorden?

Geplaatst op 26 oktober, 2010 

Onze taal kent prachtige woorden, prachtig vanwege de associaties die ze oproepen.

Ben je ooit samen met vrienden op vakantie geweest en zaten jullie ’s avonds bij de open haard de prachtigste verhalen te vertellen, dan zullen de woorden vrienden, vakantie en open haard je meteen naar die mooie herinneringen brengen.

Iedereen die het gedrag van anderen wil sturen/beïnvloeden/manipuleren/controleren, weet dit en maakt er gebruik van. Marketeers zijn er bekend en berucht mee geworden.

Woorden zijn alleen vorm, geen inhoud. De vraag is daarom steeds: wat is de inhoud, wat zit er verpakt onder de vorm, onder de woorden?

Kijk, je kunt een drol heel netjes inpakken zodat het er aan de buitenkant aantrekkelijk uitziet en zelfs als je er zachtjes in knijpt, voelt het lekker zacht maar de inhoud is en blijft een drol.

Twee voorbeelden.

1. In de computerwereld is een master/slave systeem een bekend begrip. Er is één systeem dat de baas is en andere systemen zijn de slaaf. De baas geeft opdrachten en de slaaf voert ze uit. Hoewel de woorden master en slave voor de meeste mensen geen prettige associaties oproepen, zijn vorm (de woorden master/slave) en inhoud wel met elkaar in overeenstemming.

2. In het bedrijfsleven kennen we de begrippen moederbedrijf en dochteronderneming. Stel je voor dat het moederbedrijf producten, diensten, markten, klanten en kennis weghaalt bij de aangesloten dochterondernemingen en overhevelt naar het moederbedrijf. De woorden moeder en dochter roepen voor de meeste mensen prettige associaties op maar in dit voorbeeld zijn vorm (de woorden moeder en dochter) en inhoud niet met elkaar in overeenstemming.

In dit laatste voorbeeld zou master/slave relatie meer aansluiten bij de inhoud maar dat klinkt niet lekker op feestjes als je gevraagd wordt waar je werkt: ‘Waar ik werk? Ik werk bij slaafbedrijf X.’

Bewaard onder Communicatie, Mening | 4 Comments

Tags: ,

← Vorige pagina — Volgende pagina →