Lessen van Ulrum over krimp
Geplaatst op 25 december, 2014
Er is veel wat ik me blijvend zal herinneren na een weekje Ulrum enkele maanden geleden maar er is één ding dat me echt heeft gealarmeerd: het verdwijnen van voorzieningen. Denk bij voorzieningen vooral aan middenstand en horeca maar ook aan een bibliotheek, een school, sportclub of wijkhuis.
Wat Ulrum me heeft geleerd:
- Een voorziening die verdwijnt komt nooit meer terug.
- Elke voorziening die verdwijnt is op termijn weer een aanleiding voor een andere voorziening om ook te verdwijnen.
Is het proces waarbij voorzieningen verdwijnen onomkeerbaar en progressief? In Ulrum leek dit er wel op. Laten we hopen dat dit geen wetmatigheid is die altijd en overal geldt maar laten we wel bijzonder zuinig zijn op onze voorzieningen, niet alleen in de dorpen maar ook in onze stadswijken.
Krimp is een raar begrip. Ik had in Ulrum een dag of twee nodig om tot me door te laten dringen hoezeer ik in gedachten bezig ben met groei, met dingen beter, groter en mooier maken. In een krimpgebied werken dat soort gedachten niet, daar moet je als het ware leren met de krimp mee te dansen in plaats van de dans proberen te veranderen in een dans van groei. Het verduurzamen en opplussen van woningen in Ulrum (woningen toekomstbestendig maken zodat mensen er langer zelfstandig kunnen blijven wonen) vind ik een mooi voorbeeld van meedansen met de krimp.
Een extreem voorbeeld van waar krimp toe kan leiden hoorde ik afgelopen dinsdag van iemand die bij de organisatie van het project DEEL & Ulrum is betrokken: in Groningen is een voormalig krimpgebied helemaal onder water gezet. Als alles weg is, de voorzieningen en de mensen, dan kun je er altijd nog een plas water van maken.
Ook stadswijken kunnen een soort van Ulrum worden. Voorzieningen verdwijnen naar het centrum van de stad of naar een nabijgelegen grote stad omdat dit goedkoper is. Ik vind het niet erg als mensen daarover hun schouders ophalen zo van zo’n vaart zal het niet lopen. Voor wie echter in de gelegenheid is: ga eens naar zo’n krimpregio en kijk de krimp recht in het gezicht, praat met de mensen die er al hun hele leven wonen en vraag ze naar hun verhalen.
Stadswijken leven en elk stukje leven dat er verdwijnt doet pijn. Als de pijn ondraaglijk wordt sterft de wijk. Als begrafenis kan het dan altijd nog onder water worden gezet.
Lees ook:
Bewaard onder Mening | Reageer
Tags: buurtbeheer, groeien, krimpen, pijn, Ulrum, verlies
Wijkrouw
Geplaatst op 19 december, 2014
Ach joh, er komen weer volop kansen en mogelijkheden. Nieuwe deuren gaan open, nieuwe avonturen wachten op je. Kom op, ga ervoor en geniet…..
En daar sta je dan, net definitief afscheid genomen van iemand die je bijzonder dierbaar was terwijl je alweer aangespoord wordt meteen de kansen en mogelijkheden te zien.
Ik hoop niet dat dit in de persoonlijke sfeer voorkomt want het is wreed in zo’n geval het halfvolle glas te moeten zien. En dat alleen maar omdat die ander jouw pijn en verdriet niet kan uithouden.
Op wijkniveau gebeurt iets soortgelijks. Ook wijken hebben te maken met verandering, verandering die vaak begint met verlies. Een plein waar kinderen leren fietsen en waar ze een bal tegen een muur kunnen trappen en dat plaats moet maken voor een supermarkt. Een bibliotheek in de wijk die 90% moet inkrimpen omdat er geld nodig is voor een grote en nieuwe centrale bibliotheek in het centrum. Voorbeelden van veranderingen waar de wijk niet om heeft gevraagd. Op zo’n moment is verandering een verlies en leidt het een rouwproces in.
En emotioneel disfunctioneel als we als samenleving zijn, mag er geen tijd zijn om te rouwen. Niks daarvan. We moeten immers de kansen en mogelijkheden zien. Geweldig toch zo’n supermarkt, geweldig toch zo’n nieuwe centrale bibliotheek?
Nee, dat is helemaal niet geweldig. Het is namelijk geweldig k*t. Mogelijk dat we de veranderingen ooit gaan waarderen en er inderdaad de kansen en mogelijkheden van gaan inzien maar niet voordat we de tijd en ruimte hebben gehad om ons boos te voelen en daarna verdrietig om wat we in de wijk hebben verloren zodat we daarna langzaam kunnen toegroeien naar acceptatie van de nieuwe situatie.
Laat ons toch rouwen in de wijk, laat ons onze boosheid en verdriet voelen en uiten. Laat ons de tijd nemen om te leren accepteren waar we niet voor hebben gekozen. En als je dat niet kunt omdat je onze boosheid en verdriet niet kunt uithouden, dan hebben we liever dat je ons alleen laat en dat je al je woorden en adviezen met je meeneemt.
Lees ook: Wijkziek en wijkpijn
Bewaard onder Mening | 2 Comments
Tags: bibliotheek, buurtbeheer, rouwen, veranderen, verlies
Ik heb zo’n zin
Geplaatst op 12 december, 2014
Ik heb zo’n zin in een boterham met pindakaas.
Niet een beetje zin maar een brandend verlangen.
Ik moet en zal die boterham hebben.
Die smaak en geur, de sensatie.
Mmmmmmmmmmmmm
Ik word er gek van.
Boterham pakken, pindakaas en smeren.
En dat moment van die eerste hap.
Goddelijk.
Ik heb zo’n zin in een boterham met pindakaas.
Je kunt uren en dagen en weken en maanden en jaren ergens naar verlangen maar als je alleen maar verlangt en niet overeind komt en naar de keuken loopt om die boterham te maken begrijp je niet de functie van verlangen: in beweging komen. De eerste stap is het moeilijkst: opstaan uit je luie zetel. Daarna wordt het makkelijker.
Goed weekend allemaal.
Bewaard onder Mening | 10 Comments
Ik betaal dus hoef zelf verder niks te doen
Geplaatst op 7 december, 2014
Een voor mij nogal schokkende oproep: stop met het opruimen van zwerfafval want we betalen de gemeente ervoor om het op te ruimen en door zwerfafval te laten liggen wordt de gemeente wakker.
Huh?
Tja, je betaalt ergens voor en dan worden daarmee alle verantwoordelijkheden overgedragen…
Denk even aan wat je per jaar aan gezondheidszorg betaalt. Betekent dat dan dat je daarmee de verantwoordelijkheid voor je eigen gezondheid uit handen geeft aan zo’n zorgverzekeraar? Dat je dan zelf niks hoeft te doen aan je eigen gezondheid omdat je er immers een zorgverzekeraar voor betaalt? Ja joh, beweeg zo weinig mogelijk en eet zo vet als je kunt want je betaalt je zorgverzekeraar al genoeg en dan moet die maar voor je gezondheid zorgen.
Ik herken dit soort redeneringen wel en ze hebben maar één doel: het verschaffen van een excuus om zelf niks te hoeven doen. Mindfucks, dat zijn het.
Terug naar het zwerfafval: we hebben de keuze het op te ruimen of om het letterlijk op ons bord te krijgen en op te eten. Kies nou nog maar eens.
Bewaard onder Mening | Reageer
Tags: afval, eigen verantwoordelijkheid, gedachten, gemeente
Baas in eigen huis en wijk
Geplaatst op 7 december, 2014
Als je bezoek krijgt bepaal jij de regels en stel jij de grenzen in je eigen huis.
Bijvoorbeeld: schoenen uittrekken, niet roken, niet vloeken, dat soort werk. Heel normaal. Maar nou is dat huis geen huis maar een wijk. Hoe zit het dan met de regels en grenzen als er bezoek komt?
Bezoek in de vorm van de gemeente die van alles wil veranderen in jouw wijk of een aannemer die er een flinke bouwklus gaat uitvoeren, wie vertelt ze wat de regels en grenzen zijn?
Dat doen de wijkbewoners als zij, net zoals zij hun huis als HUN huis beschouwen, hun wijk ook echt als HUN wijk beschouwen. Dan verandert alles en wordt alles zoals het bedoeld is.
Bewaard onder Mening | Reageer
Tags: buurtbeheer
Het nadeel van wijkeigenaarschap
Geplaatst op 21 november, 2014
Je loopt langs een auto en ziet een deuk in het portier. Hey een deuk en je loopt door.
Je loopt langs je eigen auto en ziet een deuk in het portier. WTF, een deuk, welke asshole heeft dat gedaan?. Je wordt boos, je bloeddruk stijgt, kijkt om je heen of de dader nog te zien is, gaat naar de politie, vult papierwerk in, controleert of de verzekering dit dekt, gaat met de auto naar de garage en laat de auto netjes herstellen en kijkt voortaan 10x per uur of je auto nog onbeschadigd buiten staat.
Er ligt een wereld van verschil tussen een auto en jouw auto. Auto’s kun je totaal onverschillig voorbijlopen maar jouw eigen auto…..
Met de wijk is het net zo. Ik wil graag dat mensen weer eigenaarschap ervaren en uitoefenen over hun eigen straat, buurt en wijk. Maar, zo merk ik zelf, als dat eigenaarschap zich eenmaal in je begint te settelen kun je nooit meer onverschillig door je eigen straat, buurt of wijk kunt lopen. Als je er iets ziet dat echt niet spoort, kun je niet anders dan in actie komen. Gewoon doorlopen en niks doen is onmogelijk geworden en de aandrang om in zo’n geval iets te ondernemen is net zo krachtig als de aandrang naar ademhalen als je net iets te lang onder water zwemt.
Niet altijd even leuk en toch kan ik het iedereen aanbevelen. Goed weekend allemaal.
Bewaard onder Mening | 4 Comments
Tags: buurtbeheer
DOEN!
Geplaatst op 19 november, 2014
Doen! Doen! Doen! Doen! Doen! Doen! Doen! Doen! Doen! Doen! Doen! Doen! Doen! Doen! Doen! Doen! Doen! Doen! Doen! Doen! Doen! Doen! Doen! Doen! Doen! Doen! Doen! Doen! Doen! Doen! Doen! Doen! Doen! Doen! Doen! Doen! Doen! Doen! Doen! Doen! Doen! Doen! Doen! Doen! Doen! Doen! Doen! Doen! Doen! Doen! Doen! Doen! Doen! Doen! Doen! Doen! Doen! Doen! Doen! Doen! Doen! Doen hoor!
Als je het alleen maar roept en verder nikt doet, gebeurt er niks. Doen! roepen is het nieuwe niets doen. Doen! roepen is zeggen: ga jij het maar doen, dan hoef ik niks te doen. Het is niet voor niks dat het grootste gedeelte van ons lichaam bedoeld is om iets te doen en maar een klein gedeelte deel om iets te roepen.
Lees ook: Praten en niks doen
Beluister ook: Do it
Bewaard onder Mening | 9 Comments
Is het centrum wel het hart van de stad?
Geplaatst op 13 november, 2014
In discussies over het overhevelen van voorzieningen uit de wijken naar het centrum van de stad, zie ik deze regelmatig voorbijkomen: het centrum is het hart van de stad. En de conclusie die daaraan wordt verbonden is dat het hart van de stad ook centraal de voorzieningen van die stad herbergt.
Ik wil daar best even in meegaan: de stad als lichaam met het centrum als hart.
Een gezond lichaam is meer dan alleen een gezond hart. Aan een gezond hart beleef je weinig plezier als de andere organen niet gezond zijn. Hersenen, darmen, longen, lever en nieren om er maar een paar te noemen, ze zijn allemaal nodig voor een gezond lichaam.
Voor een gezonde stad geldt hetzelfde: zo’n stad heeft niet alleen een gezond centrum nodig maar ook gezonde wijken. Samen vormen centrum en wijken de stad. Het is net als het menselijk lichaam een ondeelbaar geheel.
Het overhevelen van voorzieningen van de wijken naar het centrum doet de stad als geheel geen goed. Stel je voor dat je waardevolle voedingstoffen uit je organen weg zou halen ter eer en glorie van je hart. Moet je alleen de bloedsomloop naar één van je handen maar eens flink afknellen en je komt snel te weten wat dat doet met je algeheel welbevinden.
Het hart staat ook symbool voor liefde. Een stadshart dat voorzieningen uit de wijken wegslurpt is vooral met zichzelf bezig en dat is weinig liefdevol. Een echt hart wil dat het alles en iedereen goed gaat, ook met de wijken.
Dus of een centrum wel het hart van de stad is? Alleen als het hart voor de gehele stad heeft.
Bewaard onder Mening | 10 Comments
Tags: buurtbeheer, hart, Oosterhout
Creative commons
Zwerven door het alledaagse © 2007 door Peter de Kock is in licentie gegeven onder CC BY-NC-SA 4.0
Neem voor commercieel gebruik eerst even contact met me op zodat we daar een afspraak over kunnen maken.