Avondje verbindend bestuur
Geplaatst op 26 juni, 2015
Afgelopen woensdagavond vond de door de gemeente Oosterhout georganiseerde bijeenkomst over verbindend bestuur plaats. Gastheren en gastvrouwen waren de crew van Theek5. Om acht uur zat de panoramazaal vol: een aantal wethouders, raadsleden, ambtenaren, burgers en een presentatrice.
Van de inleiding heb ik alleen dit onthouden: In de democratie is de burger uiteindelijk de baas. Het woordje uiteindelijk mag van mij wel weg, dan klinkt ie nog krachtiger.
We gingen in groepen uiteen, iedereen kon kiezen uit het onderwerp burgerparticipatie (burgers die participeren in een initiatief van de gemeente) of overheidsparticipatie (de gemeente die participeert in een initiatief van de burgers). Elke groep kreeg een gespreksbegeleid(st)er mee.
Ik koos voor een groep overheidsparticipatie omdat ik benieuwd was naar de ervaringen van andere burgerinitiatieven en de ondersteuning daarbij vanuit de gemeente.
Uit de wijk Houthaven kwam een verhaal dat haast een kopie leek van wat ik blogde in ‘Ik mis de gemeente van een jaar geleden‘. Vorig jaar waren ze door één van de drie buurtbeheerders uitstekend en enthousiast geholpen en ondersteund bij de oprichting van een wijkteam. Dit jaar was het echter met de gemeente mis gegaan: ze kregen bijvoorbeeld geen toestemming van de gemeente om ergens in de wijk 30cm hoge stukken boomstam te plaatsen om de wijk mooier te maken omdat dit te gevaarlijk zou zijn, kinderen konden daar immers vanaf vallen.
Ook wij kregen in onze wijk Oosterheide in 2014 van alles voor elkaar samen met de gemeente, de ondersteuning was werkelijk prima. Dit jaar liep een initiatief om het bijenlint, bloemen voor de bijen, uit te rollen uit op een mislukking omdat de gemeente bang was voor klachten van omwonenden: Soms kent een burgerinitiatief alleen verliezers. en Wat valt er te leren van een mislukt burgerinitiatief.
Het verschil tussen de gemeente van een jaar geleden en de gemeente van nu is te groot om van toeval te spreken. Er is daar iets veranderd wat voor burgerinitiatieven frustrerend uitpakt. Succesvoorbeelden uit 2014 waren er volop. Uit analyse bleek dat die vooral te danken waren aan de rol van de drie buurtbeheerders. Die kregen dan ook volop mooie complimenten.
Om weer terug bij deze successen te komen werd ervoor gepleit deze buurtbeheerders meer ruimte en bevoegdheden te geven. Maak ze tot accountmanagers van de wijken, zo werd opgemerkt. De buurtbeheerders weten wat er in de wijken speelt en, belangrijk, kennen de emoties die nu eenmaal bij burgerinitiatieven spelen. De buurtbeheerders zijn vaak erg enthousiast over burgerinitiatieven en het is daarom zo jammer als die initiatieven alsnog sneuvelen als de buurtbeheerders ze in de eigen organisatie inbrengen.
Kijk, dat vind ik lekker werken: successen delen, opsporen waar het beter kan en gebaseerd op eerdere succeservaringen een praktische oplossing bedenken.
Dat je met een burgerinitiatief niet altijd braaf de regeltjes moet willen volgen werd ook genoemd. Guerilla gardening bijvoorbeeld. Stoeptegeltje eruit en bloemen erin. Of een boomspiegel veranderen in een minituintje. Geen toestemming voor vragen maar gewoon doen.
Ja maar als iedereen dat gaat doen dan wordt het een zootje, kunnen mensen met een rolstoel er misschien niet maar langs……(vul zelf verder in). Die redenering hoor ik vaker: als iedereen dat gaat doen… Maar waarom zouden we ons zorgen maken over wat er misschien zou kunnen gebeuren als iedereen iets gaat doen? Gaat iedereen dit doen? Nee, natuurlijk niet. Kom op zeg.
Na deze gespreksronde was het weer centraal verzamelen in de panoramazaal. Wat bleek? De rol van de buurtbeheerders en de wens deze meer ruimte en bevoegdheden te geven was ook in de andere groepen ter sprake gekomen. Kijk, dan heb je een mooie rode draad te pakken. Een inkoppertje voor de gemeente hier werk van te maken en waar burgerinitiatieven meteen merkbaar profijt van zullen hebben.
Nadat alle gespreksbegeleid(st)ers een samenvatting hadden gegeven van de gesprekken in de verschillende groepen, gingen we weer uiteen voor een nieuwe ronde. Ik wilde dit keer aansluiten bij een groep burgerparticipatie om die wereld wat meer te verkennen.
Dat liep helaas mis. De gespreksbegeleidster had wat vellen papier op de grond liggen met notities en stelde de vraag: en wat zijn de benodigde actiepunten? Dit was geen nieuwe gespreksronde maar een vervolg op was hier eerder was besproken. Ik kom hier geen aansluiting mee vinden. Erg jammer.
Ook daarna was het weer centraal verzamelen en uitwisselen.
Ik kan terugkijken op een interessante en nuttige avond. Zo’n duidelijke rode draad als die van de rol van de buurtbeheerders is een geschenk om blij mee te zijn. Nog interessanter werd het toen ik tijdens het informeel napraten hoorde dat de afdeling waar de buurtbeheerders vroeger tot behoorden, was opgeheven en dat ze sinds een tijdje bij een andere afdeling zijn ondergebracht.
Wat zei ik: het verschil tussen de gemeente in 2014 en nu is te groot om van toeval te spreken. Het is dus ook geen toeval, er is een verklaring. Maar belangrijker: er is een oplossing.
Bewaard onder Mening | 3 Comments
Tags: bestuur, burgerinitiatieven, gemeente, Oosterhout, politiek
De elektrische fietser als astronaut
Geplaatst op 13 juni, 2015
Het was bij de koffie dat we het over elektrische fietsen hadden. Laatst haalde ik mijn fiets uit een fietsenstalling met zeven fietsen waarvan zes elektrische en de mijne. Daar hadden we het dus even over, bij de koffie.
Van astronauten die lange tijd in de ruimte zijn geweest en die weer terugkeren naar de aarde is bekend dat ze maar amper kunnen lopen. Gewichtloos als ze buiten onze dampkring zijn gebruiken ze hun spieren amper en wat je niet gebruikt, dat schakelt automatisch een paar tandjes terug. Opnieuw leren lopen dus.
Elektrische fietsers doen zo’n beetje hetzelfde. Ook die komen uiteindelijk tot de ontdekking dat wat ze fysiek niet gebruiken, terugschakelt.
NEE, niet mee eens, riep iemand verderop. De verdediging luidde als volgt: op mijn elektrische fiets trap ik net zo hard als vroeger op mijn gewone fiets want ik wil graag in conditie blijven maar ik ga alleen harder. Jullie zijn gewoon jaloers.
OK, dus je gaat harder, dan is bij gelijkblijvende krachtuitoefening op de pedalen de tijdsduur van deze krachtuitoefening korter. Je levert dus minder arbeid. En je wilt graag in conditie blijven? I rest my case.
Ik heb niks tegen elektrische fietsen. Geweldig die technologie voor mensen die anders helemaal niet meer zouden fietsen of die anders de auto zouden pakken. Maar die astronauten die makkelijk zonder elektrische trapondersteuning kunnen fietsen…
Goed weekend allemaal
Bewaard onder Mening | 8 Comments
De schietbaantest voor burgerinitiatieven
Geplaatst op 10 juni, 2015
Op 24 juni organiseert mijn gemeente een bijeenkomst over verbindend bestuur.
Ik heb hier alvast een bijdrage over hoe als gemeente om te gaan met die systeem tartende burgerinitiatieven. De oplossing is: doe de schietbaantest. Deze test is bijzonder eenvoudig.
Stel als gemeente aan de initiatiefnemers de volgende vraag: gaan jullie midden in jullie wijk een schietbaan aanleggen?
Is het antwoord JA, trek dan als gemeente alle juridische lades open, volg alle denkbare procedures en neem daar gerust een jaar of wat de tijd voor.
Is het antwoord NEE, laat dan al die juridische lades dicht en bypass alle procedures door te zeggen: Ga het maar doen, ook al vinden wij het hier en daar een beetje eng. Ga het maar doen maar hou ons wel af en toe op de hoogte.
Bewaard onder Mening | 2 Comments
Tags: burgerinitiatieven, gemeente, Oosterhout, verbinding
Bestuur de verbinding
Geplaatst op 5 juni, 2015
Woensdagavond reed ik met de fiets richting park waar afgelopen weekend nog het Parkfeest werd gehouden. Objectief ben ik daar niet over en dat hoeft ook niet: ondanks alle regen heb ik van een geweldige zondag genoten met muziek, kletspraat, in een hangmat schommelen, lachen, broodjes hamburger, biertjes en vooral goed gezelschap van mensen waar ik graag mee samen ben. Dus ja, regen, wat moet je daar dan mee? Niks!
Voor de organisatie pakte de zondag minder gezellig uit want door de regen bleef de opkomst en daarmee de inkomsten, flink achter op wat nodig is om financieel gezond af te sluiten. De dag erna, op maandag, spoelde het berichten dat het zeer onzeker is of we volgend jaar nog een Parkfeest hebben.
En zo was woensdagavond het terras van restaurant ‘de Vrijheid’, aan het park waar een paar dagen daarvoor nog flink was gefeest, de plek om het verhaal van de organisatie te horen, om vragen te stellen, om olie op het vuur van de moed te kieperen en om te doneren.
Op de fiets moest ik denken aan een uitnodiging die ik de dag ervoor van de gemeente had ontvangen voor een bijeenkomst over verbindend bestuur. Een avond praten zonder dat er echt iets wezenlijks verandert trekt me niet. Van de andere kant is het wel weer een kans om wel iets te laten gebeuren.
En met een hoofd vol vooroordelen over verbindend bestuur zag ik precies voor mijn neus hoe zoiets kan werken:
Een organisatie met een probleem.
Komt daarmee meteen naar buiten.
Roept iedereen op naar het park te komen voor het verhaal en om te helpen.
Houdt een eerlijke, duidelijke en korte toespraak vanaf een heftruck.
Dan is kwetsbaarheid lef. En dan heb je mij.
De bloggers van Ook van Wosterhout maakten een kort beeldverslag:
Verbindend bestuur, het trekt me niet zo, het klinkt me zo ambtelijk. Nee, dan de organisatie van het Parkfeest, wat zij deden, dat was een mooi voorbeeld van verbindend bestuur. Nee, beter nog, want zij deden was vooral aan het besturen van de verbinding.
Na de degradatie van NAC, ook op diezelfde verregende zondag, schreef Sjoerd Mossou in zijn column dat hij nu nog meer van NAC houdt. Het Parkfeest krijgt hetzelfde voor elkaar: we houden nu nog meer van het Parkfeest.
Help je mee het Parkfeest te steunen? En laten we afspreken dat we elkaar volgend jaar rond deze tijd weer treffen voor een geweldige nieuwe editie van het Parkfeest.
Oh ja, toch nog even de gemeente met verbindend bestuur. Kom die raadzaal eens uit en organiseer eens een raadsvergadering buiten. Op de markt bijvoorbeeld of in het park. Ja, kans op slecht weer maar so what? Wel eens een optreden gezien van een band die voor een vrijwel lege zaal speelt en besluit er extra tegenaan te knallen om de mensen die er wel zijn iets onvergetelijks mee te geven? Dan ga je nog meer van zo’n band houden.
Bewaard onder Mening | Reageer
Tags: bestuur, gemeente, Oosterhout, parkfeest, politiek, verbinding
Eerst eten! Maar wat dan?
Geplaatst op 28 mei, 2015
In de stad waar ik woon is voor mensen die er geboren en getogen zijn ‘Eerst eten!‘ een legendarische uitspraak. Er zit een historisch verhaal aan vast, dat vind je hier.
Aan ‘Eerst eten!‘ wordt van alles opgehangen om te benadrukken dat Oosterhout een bourgondische stad is waar het goed toeven is (en het is hier ook best goed toeven hoor).
Maar ik ga die ‘Eerst eten!‘ toch even iets minder bourgondisch inzetten.
Om te eten hebben we wel bijen nodig. Ongeveer een derde van wat we eten hebben we aan de bijen te danken. Als de bijen uitsterven heeft de mens nog zo’n vier jaar te leven.
Eerst eten! Maar wat dan?
Zonder bijen is ons bourgondisch bordje nog maar voor 2/3 gevuld. En kijk daar eens goed naar, pak gerust een microscoop. Wat zie je dan? Plastic! Ja, we zitten plastic te vreten. Zo’n 80% van de plastic soep is afkomstig van land. We kennen dit plastic als zwerfafval en het komt in onze voedselketen terecht.
Willen we onze kinderen en hun kinderen en hun kinderen ook laten genieten van ‘Eerst eten!‘, dan is het dringend nodig dat we de bijen helpen en dat we zwerfafval opruimen. Moeilijk is dat niet.
Bijen kun je helpen door er bijvoorbeeld voor te zorgen dat ze over voldoende voedsel beschikken: bloemen. En zwerfafval opruimen doe je door elke dag één stuks zwerfafval van de straat op te pakken, het in de prullenbak te gooien en een ander vragen dat ook te doen.
Als we dat allemaal doen zijn er lekkere en gezonde bourgondische bordjes voor iedereen. En de gemeente doet ook mee toch? Zeker met zo’n slogan als ‘Eerst eten!‘
Bewaard onder Mening | 8 Comments
Tags: bijenlint, gemeente, Oosterhout, voedsel, zwerfafval
Een bijenlint voor het gemeentehuis
Geplaatst op 27 mei, 2015
Vandaag heeft ook het gemeentehuis in Oosterhout er een stukje bijenlint bij gekregen.
Om tien uur vanochtend stopte voor het gemeentehuis een auto. Er werden 9 houten bakken uitgeladen en zorgvuldig langs de gevel geplaatst, er ging potgrond in en zaad. Woordvoerder Frank Lambregts en projectleider Jan van Strien kwamen namens de gemeente kijken wat er aan de hand was:
Dit stukje bijenlint werd de gemeente geschonken door Kees-Jan en kwam voort uit het ruimen van 9ha. heesters door de gemeente om te besparen op de kosten voor onderhoud.
Het gesprek met de gemeente ging al gauw over het algemeen belang. Ik zoek dat even op in de Wikipedia:
Het algemeen belang is een term uit de politiek en de politieke filosofie, en duidt op datgene dat voor het welzijn van het volk in het algemeen nuttig, gewenst of nodig is.
Een sluitende begroting zou je algemeen belang kunnen noemen. Maar het voortbestaan van de bijen en die van ons, de mens, dan?
“Only when the last tree has died and the last river been poisoned and the last fish been caught will we realise we cannot eat money”. (Cree Indian Prophecy)
Bewaard onder Mening | Reageer
Tags: bijenlint, geld, gemeente, Oosterhout
Wat valt er te leren van een mislukt burgerinitiatief?
Geplaatst op 24 mei, 2015
Soms kent een burgerinitiatief alleen verliezers. Maar hoe dan weer verder?
Eerst eens even achterom kijken: wat heb ik zelf gedaan dat heeft bijgedragen aan de mislukking?
Ik hoef daar niet lang over na te denken: ik heb de ambtenaren gefaciliteerd om heerlijk vanuit de comfortzone, de manier van werken die bekend en vertrouwd is, al vele jaren lang, om te gaan met een burgerinitiatief.
Ik heb ze daarvoor alle ruimte gegeven en ze geen strobreed in de weg gelegd. Ik ben te lief voor ze geweest en ze geen moment geprikkeld het over een andere boeg te gooien. Tot het laatste moment bleef ik erop vertrouwen dat het wel in orde zou komen terwijl ik toch al diverse waarschuwingssignalen had gekregen in de vorm van een heleboel werk waar maar geen vooruitgang tegenover stond.
Wat had ik zelf anders kunnen doen?
Ik had direct contact kunnen opnemen met de aannemer die in opdracht van de gemeente de heesters zou verwijderen en daarmee, rechtstreeks, afspreken en afstemmen wanneer en hoe ze ‘mijn’ plantvak gereed zouden maken.
Ik had ook de onderhoudsovereenkomst voor het plantvak niet kunnen tekenen. Door dit te doen speelde ik mee met de regels waarvan ik vind dat ze niet passend zijn bij de situatie. Ik had me tot de verantwoordelijke wethouder kunnen wenden en vragen of dit de manier is of om burgerinitiatieven te stimuleren.
Ik heb niks tegen juridische toestanden mits ze bij de situatie passen. Als ik middenin de wijk een schietbaan wil aanleggen is het niet meer dan logisch als de gemeente alle juridische lades opentrekt. Maar als het gaat om bloemetjes in een plantvak, dan gaat het alleen om de vraag of mensen het mooi of lelijk vinden. Laat die juridische lades dan maar lekker dicht en verlaag daarmee de drempel om initiatieven te nemen.
Ik heb mezelf teveel gedragen als een ambtenaar en te weinig als wijk-cowboy.
En dan mag ik nu naar anderen kijken: wat kan ik de gemeente aanbevelen?
De gemeente werkt met drie buurtbeheerders, stuk voor stuk prima mensen die aardig weten wat er in de wijken speelt en die ook de emoties kennen die zo kenmerkend zijn voor burgerinitiatieven.
De buurtbeheerders zijn de interface tussen de wijken en de gemeente, tussen de leefwereld van de burgerinitiatieven en de systeemwereld van de gemeente. Je kunt een burgerinitiatief nog zo mooi en gepassioneerd verkopen aan de buurtbeheerder, dan is dat nog geen enkele garantie dat het ook van de grond komt. Immers, de buurtbeheerder gaat met het initiatief de systeemwereld van zijn/haar organisatie in en daar is de verbinding met de mensen die het betreft een heel stuk losser (of zelfs geheel afwezig) en de verbinding met regels en procedures een stuk steviger.
Het is nodig dat de buurtbeheerders meer ruimte en bevoegdheden krijgen om zelf te beslissen over burgerinitiatieven. Ze kunnen natuurlijk advies inwinnen bij collega’s maar de buurtbeheerders horen zelf de beslissing te nemen en daarbij gesteund door die collega’s.
Het is hetzelfde als een verkoper: als die zijn product of dienst met een prachtig verhaal aanbiedt, wil hij niet horen ‘bedankt, ik ga het aan mijn chef voorleggen en die legt het dan weer voor aan de afdeling inkoop‘. Een verkoper wil zijn verhaal doen voor degene die de beslissingen neemt. En dat willen wij in de wijk ook. De buurtbeheerder hoort die beslisser te zijn en niet een organisatie vol ambtenaren op de achtergrond.
Geef de buurtbeheerders ook eens de ruimte om zich in de media te uiten in plaats van dat de afdeling communicatie dit doet. De buurtbeheerders kennen immers de mensen en de emoties die spelen, de afdeling communicatie staat daar mijlenver vandaan.
En als dat niet lukt. als het de gemeente niet lukt de buurtbeheerders meer ruimte en bevoegdheden te geven? Dan treedt de les in werking die ik van Coehoorn Centraal heb geleerd:
Dapper zijn betekent ook dat als iemand niet wil meewerken, als is het een belangrijke medewerker van de gemeente of provincie, zeggen: dan slaan we je gewoon over, wij gaan verder.
En dan nog dit: gemeente, gebruik social media nou toch eindelijk eens om de dialoog aan te gaan. Ga eens wat minder zenden en meer luisteren.
Bewaard onder Mening | 9 Comments
Tags: burgerinitiatieven, buurtbeheer, gemeente, Oosterhout
Soms kent een burgerinitiatief alleen verliezers
Geplaatst op 21 mei, 2015
Soms kun je een burgerinitiatief beter in een buurgemeente uitvoeren als de aarde voor zo’n initiatief daar wel vruchtbaar is
Waarom zou je tijd en energie in je eigen gemeente verpesten als je er een paar km verderop mooie dingen mee kan doen
Burgerinitiatieven zijn geen ‘gekke Henkie’ projecten en moet je van geen enkele gemeente accepteren dat ze je als zodanig behandelen
Soms kan dat betekenen dat je euthanasie moet plegen op je project omdat dat beter kan zijn dan dat het wordt vermoord.
Waarom ik dit Twitterde? Omdat ik gisteravond de stekker uit een mooi project heb getrokken. Het verhaal hierover begint waar ‘Ik mis de gemeente van een jaar geleden‘ ophoudt.
25 maart tekende ik de onderhoudsovereenkomst met de gemeente om een zogenaamd plantvak, een vak waar heesters werden geruimd om te besparen op de kosten voor groenonderhoud, in eigen beheer te nemen.
Samen met hoveniersbedrijf Jan van den Heijkant en actieve wijkbewoners zouden we dit plantvak keurig netjes inrichten met allerlei vaste planten voor de bijen. Dat zou allemaal gratis en voor niks gebeuren in ruil voor wat PR diensten.
Dit plantvak was het enige plantvak dat was overgebleven uit een traject met de gemeente dat al in december vorig jaar begon en dat als doel had meerdere van deze plantvakken te gebruiken om er bloemen voor de bijen in te zaaien. Nadat we daar met een aantal wijkbewoners aardig wat tijd en energie in hadden gestopt werd dat een ‘NEE’ van de gemeente uit angst dat omwonenden erover zouden klagen. Want, zo zei de gemeente, omwonenden vinden die bloemenmengsels maar onkruid.
En zo werd het plantvak waar ik de onderhoudsovereenkomst voor tekende de enige ’trofee’. Hadden we voor dit plantvak niet met een hoveniersbedrijf samen gewerkt maar hadden we dit bijvoorbeeld ook willen inzaaien met een bloemenmengsel, dan was ook dit plantvak waarschijnlijk niet door gegaan. Echt bevredigend was het op dat moment al niet meer maar het was beter dan niets.
De heesters in het betreffende plantvak werden door de gemeente volgens plan geruimd en daarna gebeurde er een tijdje niks. Het plantvak lag er slecht bij en er staken overal nog stukken van de heesters uit de grond.
Op 19 april vroeg ik de gemeente naar het afwerken van dit plantvak zodat wer er aan de slag konden. Antwoord kwam al enkele dagen later: het plantvak zou eind week 18 / begin week 19 zaaiklaar liggen. Ik zou hierover nog een seintje krijgen.
Week 18 geen seintje.
Week 19 geen seintje.
Week 20 geen seintje.
Week 21 geen seintje, hoewel….
Afgelopen maandag kreeg ik ineens een brief van de gemeente: het was een bevestiging dat het door mij ondertekende onderhoudscontract van 25 maart was ontvangen en ter behandeling was doorgestuurd naar meneer X en dat ik uiterlijk 1 juli reactie zou ontvangen.
En toen was het ineens helemaal genoeg. Dan wordt alles wat er sinds december rondom dit project is gebeurd een optelsom. Burgerinitiatieven zoals dit project gaan gepaard met een hoop uren, allemaal gratis. Voor al dat gratis wil ik wel wat terug, namelijk dat het leuk is. Een hoop gratis uren stoppen in iets dat helemaal niet leuk meer is…? Hallo, ik ben ‘gekke Henkie’ niet.
En daarom liet ik de gemeente weten: Ik vind het ontzettend jammer te merken dat zo’n mooi project ondanks alle tijd en energie nog steeds op slot zit. Ik ga zo niet verder en trek mij terug als beheerder van dit vak.
Ik kan het niet opbrengen nog langer door te gaan met een project dat een aaneenschakeling van frustratiemomenten is geworden. En het doel dan, het bijenlint? Is dat dan niet belangrijk? Ja, dat is het zeker!
Dat het met het uitrollen van het bijenlint op de plekken waar de heesters verdwijnen niet zo soepel ging, dat was al snel duidelijk. Als mogelijk alternatief voor deze plekken vroeg ik daarom in februari al aan Thuisvester of we op het braakliggende terrein Warandepoort bloemen mogen inzaaien voor de bijen. Die reageerden enthousiast en met JA.
En daar zijn we nu en aantal weken bezig met het inzaaien van een paar duizend vierkante meters. Een prachtig project waar we alle ruimte en vrijheid hebben die burgerinitiatieven zo leuk maken, een project ook zonder de gemeente.
De gemeente gaat het plantvak nu inzaaien met gras. Dit project kent alleen verliezers, behalve de honden dan want die hebben weer wat extra vierkante schijtmeters.
PS: Volgens de gemeente was de brief die ik afgelopen maandag kreeg een vergissing en is de meneer die me het zaai-klaar seintje zou geven al even met vakantie.
Bewaard onder Mening | 9 Comments
Tags: bijenlint, burgerinitiatieven, buurtbeheer, gemeente, Oosterhout




