De media berichten al geruime tijd over de Mexicaanse griep en hoe! De WHO spreekt over een pandemie, een wereldwijde epidemie. Het aantal slachtoffers van deze Mexicaanse griep, met of zonder dodelijke afloop, verschijnt dagelijks in het nieuws. Smullen hoor zo’n dagelijkse body count. Minister Klink koopt voor een kapitaal aan vaccins in om de hele Nederlandse bevolking in te enten. Kassa voor de farmaceutische industrie.

Michael Jackson sterft onder twijfelachtige omstandigheden. Binnen een paar uur neemt zijn naam permanent bezit van alle media. Iedereen heeft het over de King op Pop. Wat hij voor de popmuziek en de gehele mensheid heeft betekend wordt mega uitvergroot. De wereld is verloren zonder verlosser Michael. De verkoop van zijn muziek gaat ‘sky high’. Kassa voor de muziekindustrie.

De één z’n dood is de ander z’n brood. Letterlijk. Iemands dood uitvergroten, opkloppen tot drama en crisis en daar de wereld ermee overspoelen betekent nog meer brood op de plank.

Gisteren een voorbeeld waar gelukkig geen doden voor nodig waren. Beetje hilarisch voorbeeld zelfs.  Het KNMI had voor gisteren een weerswaarschuwing afgegeven. Nederland moest zich voorbereiden op heftig noodweer. Dat noodweer kwam niet maar mooi dat de buienradar op het Internet meer dan drie miljoen bezoekers trok, een record! Kassa voor de exploitanten van buienradar en adverteerders.

Structureel overdrijven en liegen kan wijzen op een drama verslaving. Maar het zijn ook marketing tools die de kassa’s doen volstromen. En het zijn ook leuke onderwerpen om zo eens over te bloggen

Ik heb er deze week een tweet over geschreven:

“Als aanzetten tot haat bij wet verboden is, waarom dan aanzetten tot crisis ook niet verbieden?”

Ik merk dat het me raakt wat er gebeurt en dat wil ik graag anders. Van de crisis zelf merk ik niks. Van de manier van communiceren en de hoeveelheid aan communicatie merk ik wel wat. Wat doet alle ophef over de economische en financiële situatie met mij? Ik voel me geïrriteerd en geprikkeld. Wat zijn mijn behoeften? In ieder geval vertrouwen en autonomie merk ik.

Het nieuws over de crisis wordt gebracht alsof het over algemeen geldende waarheden gaat die per definitie voor iedereen gelden, of we dat nu leuk vinden of niet. Het is voor mij alsof de crisis er bij iedereen met een injectiespuit wordt ingespoten met de  media in de rol van de spuit en de woorden en de taal als het te injecteren gif. En zo zit nu het woord ‘crisis’ in mijn systeem en daaraan koppel ik dan weer allerlei interpretaties, scenario’s en verhalen waar ik graag vanaf wil.

Ik wil graag dat politici zich anders uitdrukken over de crisis. Het zou voor mij een wereld van verschil zijn als ik dingen zou horen zeggen in de geest van: ‘Ik denk dat….omdat ik…’. Want dan heb ik helder ‘Oh, dit gaat over die ander en ik kan het anders zien’. Maar als ik iemand hoor zeggen ‘We zitten in een crisis en we moeten er allemaal aan geloven’ dan raak ik in verwarring. Wie zijn die ‘We‘? en hoezo ‘moeten‘?. En dan heeft de injectiespuit weer een paar giftige woorden ingespoten.

Waar het voor mij om gaat is de vrijheid van perceptie, de vrijheid om zelf een perceptie te kiezen. Vrijheid van perceptie is iets individueels. Niemand bepaalt mijn perceptie tenzij ik dat toelaat. Ik heb ook de ervaring van mensen die hun perceptie willen opdringen aan anderen.

Ik ken voorbeelden van alcoholisten en workaholics die het totaal onbegrijpelijk vinden als je niet meedoet met hun drank- of werkprobleem. Want als je met ze meedoet dan valt hun probleem niet zo op en als je niet meedoet juist wel. En dat laatste doet pijn. Je eigen pijn voelen en uithouden is een kunst op zich en ik denk dat mensen die dat niet kunnen of niet willen vaak als oplossing kiezen hun pijn te delen met anderen. Gedeelde smart is halve smart is het gezegde. Ik denk dat dit gezegde is bedacht door mensen die hun eigen smart niet zo goed konden uithouden. En zo wil de probleemdrinker dat jij meer drinkt dan goed voor je is en wil de workaholic dat jij na werktijd op kantoor of thuis die ene klus en ook nog die andere klus afwerkt.

En zo kan ik me voorstellen dat er mensen zijn die persoonlijke pijn hebben van de crisis omdat het ze bijvoorbeeld raakt in hun behoefte aan vertrouwen of veiligheid. En, naar ik inschat, kunnen sommige van deze mensen hun pijn maar moeilijk uithouden en willen ze hun pijn delen, willen ze graag dat jij en ik een deel van hun pijn meedragen. Misschien zeggen ze daarom wel dat we er allemaal aan moeten geloven. Aan de crisis dus.

Maar ik ben de eigenaar van mijn eigen perceptie. Met mijn vrijheid om mijn eigen perceptie te kiezen kan ik mijn behoefte aan autonomie en authenticiteit vervullen. Ik kan kiezen hoe ik tegen geld en economie aankijk. Ik kan kiezen hoe ik tegen crisis aankijk en hoe ik daarover communiceer met mezelf en anderen. Keuze van de eigen perceptie maakt vrij en onafhankelijk. Het is voor mij de ultieme afkick en ontgifting van al die giftige woorden die worden uitgestort in de kranten, op radio en tv en op het Internet. Ik zeg niet dat het gemakkelijk is, wel dat het mogelijk is.

Voor mij gaat de crisis niet alleen over geld, maar ook over wat er gebeurt als we zomaar de perceptie van een ander overnemen. Of het nou gaat over de perceptie van kerk, de overheid, de multinationals, de media of die van mijn buurman of buurvrouw.

www.youtube.com/watch?v=Ny_hZlXijRg

The Chameleons -- Up the down escalator

“There must be something wrong boys. Obnoxious action, obnoxious results”

In het artikel wordt een onderzoek aangehaald uit de jaren vijftig van de vorige eeuw naar Amerikaanse krijgsgevangenen in de Koreaanse oorlog. De krijgsgevangenen kregen voedsel, water en een dak boven hun hoofd en werden niet lichamelijke mishandeld. Toch stierven er in deze kampen veel gevangenen.

Het bleek dat de Koreanen de krijgsgevangenen hadden gebroken door gebruik te maken van een aantal taktieken waarvan de volgende moordend bleek te zijn voor de moraal van de gevangenen: onthouden van emotionele ondersteuning door positieve brieven van familieleden niet door te spelen en negatieve brieven altijd door te spelen.

Negatieve berichten werden dus altijd doorgespeeld en positieve berichten niet. Komt deze methode je bekend voor? Mij wel: de kranten en de journaals op radio en tv.

De positieve conclusie van het onderzoek was overigens dat sterktegerichtheid de kern is van het laten floreren van mensen. Tijd voor nieuwe media.

Michael Tsarion in zijn presentatie ‘2012 – The future of mankind‘ over het verschijnsel ‘Consensus Trance’.

Volgens de landelijke dagbladen en de nieuwsuitzendingen op radio en tv zitten we wereldwijd in een enorme crisis. Heette de crisis eerst terrorisme, nu heet de crisis geld. Of je het nu leuk vindt of niet, zelfs als je geen kranten leest of nieuwsuitzendingen volgt: het nieuws over de crisis is overal.

In de supermarkt waar ik boodschappen doe staat een rek vol kranten, precies bij de ingang. Iedereen die er naar binnenloopt, ziet als eerste de krantenkoppen die maar één boodschap uitschreeuwen: CRISIS !  Nou lijkt me dat niet bepaald bevorderlijk voor de omzet van die supermarkt want zeg nou eerlijk: zou jij het geld extra laten rollen als je net in een vette krantenkop hebt gelezen dat de bank waar je appeltje voor de dorst is ondergebracht op instorten staat? Tenzij je naam Eckhart Tolle is en je helemaal aanwezig bent in het hier en nu gebeurt er dan toch het één en ander met je.

Wat zou er anders zijn als de media eens wat meer oplossingsgericht te werk zouden gaan en bijvoorbeeld zouden schrijven over de uitzonderingen op het probleem en over behaalde successen? Deze vraag was de inspiratie voor het themagesprek “oplossingsgerichte science fiction” tijdens de Noam netwerkdag op 17 oktober 2008.

De opzet van het themagesprek was om via een probleemstelling, bijvoorbeeld over de media, nieuwe toepassingen voor oplossingsgericht werken te bedenken en om ook de toekomst van het oplossingsgericht werken zelf te verkennen.

De deelnemers aan het themagesprek brachten echter een opmerkelijk proces op gang. Na de formulering van de eerste probleemstelling over de media, bedachten en benoemden zij allerlei interessante en inspirerende uitzonderingen op het probleem. Ditzelfde proces herhaalde zich bij andere probleemstellingen op het gebied van opvoeding en onderwijs.

Doordat de deelnemers zoveel positieve uitzonderingen wisten te bedenken leken de probleemstellingen ineens te zijn verdwenen. Ook het laatste onderwerp, of moderne Internet ontwikkelingen een rol kunnen spelen bij oplossingsgericht werken zoals online coaching, werd beantwoord met voorbeelden waar dit al met succes wordt toegepast.

Het bedenken van positieve uitzonderingen op het probleem had ook als effect dat er een sfeer van hoop en vertrouwen ontstond zoals één van de deelnemers het noemde. Ook groeide er enthousiasme en verwondering over al die dagelijkse dingen die wel al werken. En in zo’n sfeer houdt een probleemstelling geen stand. Waar de mindset gericht is op oplossingen en op dingen die er wel al zijn, verdwijnt het probleem. Het was alsof het probleem langzaam maar zeker was verdampt. Een opmerkelijke ervaring en tevens een mooi voorbeeld van wat er tijdens een oplossingsgerichte sessie kan gebeuren.

Misschien bestaat het woord “oplossingsgericht” over tien jaar niet meer en wat dan overblijft, is de kern van het oplossingsgericht werken. En die kern is dat we een probleem niet eerst analyseren om te onderzoeken wat de oorzaak ervan is, en dat we ook niet meer in kaart brengen wat de gevreesde toekomst is. Maar dat we in de plaats daarvan direct kijken maar het probleem en wat we ervoor in de plaats willen. En ook dat we kijken naar eerdere successen, wat we daarvan kunnen leren en naar wat er al goed gaat.

Het thema gesprek maakte duidelijk dat deze toekomst al volop in ontwikkeling is. Er zijn al talloze voorbeelden van hoe mensen thuis, op school en op het werk, vanuit een oplossingsgerichte mindset te werk gaan. Mensen zijn hierdoor weer echt met elkaar in gesprek en zij hebben hoop en vertrouwen in de toekomst.

Iemand in de groep zei dat we niet moeten willen om het oplossingsgericht werken over de hele wereld te verspreiden. En dat is waar. Het is de oplossingsgerichte minset die zichzelf verder verspreidt.

En toch ben ik ook wel een beetje benieuwd wanneer de eerste “oplossingsgerichte krantenkop” me in de supermarkt toeschreeuwt. Ik hoop eigenlijk dat dit nooit gebeurt want ik zou me afvragen wat er in hemelsnaam met het oplossingsgericht werken aan de hand is. Een schreeuwerige krantenkop past voor geen meter bij oplossingsgericht werken.

Dit artikel is tot stand gekomen dankzij de inbreng van de deelnemers aan de thema gesprekken tijdens de NOAM netwerkdag. Dank voor jullie bijdrage, inspiratie en creativiteit.

Wil je meer weten over de Noam of over oplossingsgericht werken, raadpleeg dan eens de volgende bronnen:

• www.noam.nu
• www.oplossingsgerichtveranderen.nl
• www.oplossingsgerichtmanagement.nl
• www.solutionfocusedchange.com
• www.oplossingsgerichtwerken.com
• www.oplossingsgerichtwerken.blogspot.com

Of lees de boeken “Oplossingsgericht aan de slag” of “Paden naar oplossingen“

“De wereld in paniek” schreeuwt een grote krantenkop me toe terwijl ik de supermarkt binnen loop. Ik hou  even stil. Even voelen wat dit met me doet. Schrik en verwarring, dat is wat ik voel. Opmerkelijk wat het zien van zo’n krantenkop met me doet, of liever gezegd, wat ik toelaat dat zo’n krantenkop met me doet.

In het boek “Rijk in Geest en Geld, de fabelachtige vertelling van een miljonair” van Mark Fisher staat een passage die me doet denken aan die krantenkop. Het boek gaat over een jongeman die graag miljonair wil worden en via een oom komt hij in contact met een echte miljonair die hem wel wil introduceren in de geheimen van rijkdom. De miljonair biedt de jongen een aantal lessen aan. Tijdens één van die lessen is de jongen in zijn kamer in het huis van de miljonair. Op een gegeven moment begint een printer in die kamer tekst af te drukken, steeds dezelfde zin: “Je hebt nog maar een uur te leven”. De jongeman denkt eerst even dat het een grap is maar raakt volkomen in paniek.

Uiteindelijk confronteert de miljonair hem met zijn les en vertelt de jongeman dat wat er op papier staat gedrukt alleen maar een paar woorden zijn en dat ze zelfs niet eens voor de jongeman bedoeld waren. “Begrijp je nu de kracht van woorden?” vraagt de miljonair hem. “Hun kracht is zo groot dat ze zelfs niet waar  hoeven te zijn om een uitwerking op de mensen te hebben”.

Terug naar de krantenkop in de supermarkt. Natuurlijk is de wereld niet in paniek maar dat ziet de angst industrie graag anders. De angst industrie is wereldwijd de grootste industrie met de meeste klanten. De angst industrie draait op volle toeren, net zoals de printer in de kamer van de jongen die miljonair wilde worden.

Twee dingen:

• De woorden van de angst industrie zijn niet waar.
• De woorden van de angst industrie zijn niet voor jou bedoeld

Misschien betekent: “De wereld in paniek” wel dat de angst industrie zelf in paniek is omdat steeds meer mensen de producten en diensten van deze industrie niet meer hoeven. Ik denk dat de wereld in een prachtig transformatie proces zit.

Iedereen kan dankzij het Internet informatie publiceren over elk denkbaar onderwerp. Iedereen kan op het Internet journalist zijn. Iedereen kan zijn of haar eigen nieuws publiceren en presenteren aan een  wereldwijd publiek. De populariteit hiervan blijkt wel uit het enorme aantal weblogs op het Internet. Gratis informatie,  voor iedereen en door iedereen.

Maar hoe zit het dan met de kwaliteit en betrouwbaarheid van al die informatie? ’Heeft het volk de wijsheid in pacht?’. Of zijn wijsheid en waarheid voorbehouden aan professionele journalisten die hiervoor hebben gestudeerd en die hiervoor ook worden betaald? Vormt het Internet een bedreiding voor experts zoals Andrew Keen schrijft in zijn boek ‘The Cult of the Amateur. How Today’s Internet is Killing Our Culture and Assaulting our Economy’?

Sympathie gaat uit naar Ndesanjo Macha, digitaal activist en de eerste blogger in de Afrikaanse taal (Swahili). Hij vertelt over de ware betekenins van het woord amateur en dat is liefhebber, een amateur is een liefhebber.

Als het om waarheid gaat beschikt iedereen over een stukje van die waarheid. De waarheid, ook al gaat het over nog zoiets kleins, is vaak veel groter en complexer dan wij denken. Iedereen beschikt over een stukje van die grote waarheid en daarom is het goed dat zoveel mogelijk mensen erover schrijven en publiceren.

En natuurlijk is het de vraag wat de kwaliteit is van al die informatie en hoe betrouwbaar die is. Maar is het niet geweldig dat we dankzij Internet aan het leren zijn daar zelf onderscheid in te maken? Dat we stoppen met klakkeloos aannemen wat de experts ons voorschotelen en dat we uit een immens groot aanbod zelf keuzes maken en zelf verantwoordelijkheid nemen voor wat wij als waarheid willen zien?

Mensen reageren meestal verbaasd als de horen dat ik geen journaal kijk en geen kranten lees. “Je moet toch weten wat er in de wereld gebeurt? De dingen in de wereld gebeuren toch wel of jij ze nu volgt of niet”.

Ik ben selectief in wie en wat ik wel en niet hier in mijn huis toelaat want ik wil graag prettig wonen. Daarom is de voordeur dicht en als er wordt aangebeld bepaal ik wie ik wel of niet binnen laat.

Zo is dat voor mij met het volgen van nieuws ook. Ik bepaal welk nieuws ik wel en niet in mijn leefwereld toelaat. Ik ben zelf verantwoordelijk voor mijn leefwereld en daarmee ook zelf verantwoordelijk voor wat ik er in toelaat en hoe ik ermee omga.   

Ik heb gemerkt dat niet naar het journaal kijken en geen kranten lezen voor mij echt werkt. Het levert me flink wat tijd op die ik aan andere dingen kan besteden. Het draagt voor mij ook bij aan innerlijke rust. Want stel je voor dat je de voordeur van je huis altijd open hebt staan, zou je dan nog rustig in je huis kunnen wonen? 

Wat ik ook merk is dat ik meer open sta voor het opmerken van ander nieuws, nieuws dat me inspireert en raakt. Zo hoorde ik deze week iemand nog zeggen dat ze graag haar angst wil overwinnen en wat vaker spontaan op mensen wil afstappen. Ik word er blij van als ik dat hoor. Dit was me vroeger waarschijnlijk niet eens opgevallen want toen had ik mijn hoofd vol werelddrama.